روش حفظ و تکرار
روش حفظ و تکرار يکى از قديمىترين روشهاى آموزشی است. در اين روش، به حافظه سپردن مطالب و تکرار و پس دادن آن مهمترين کار به شمار مىرود. معلمى که بر محتواى درس مسلط است، تمام يا قسمتى از آن را بيان مىکند و سپس انتظار دارد که شاگردان همان مطالب را بوسيلهٔ تمرين و تکرار به خاطر بسپارند تا در جلسه آينده و يا در هنگام امتحان به او پس بدهند. در واقع، در اين روش، تدريس عبارت است از ارائه مفاهيم بصورت شفاهى يا کتبى از طرف معلم و تکرار و حفظ کردن و پس دادن آن توسط شاگردان. اغلب پاداش و تنبيه ازعوامل ايجاد انگيزه در اين روش است، بويژه ترس از امتحان از وسايل مهم تحريک يادگيرى شاگردان محسوب مىشود. ارزشيابى در اين روش تنها بهمنظور سنجش در اين روش، انضباط بسيار سخت و آمرانه است. روابط معلم و شاگرد رسمى و بر اساس احترام و ترس بنا مىشود. هدف اصلى در اين روش، پرورش نيروهاى مجرد ذهنى است. مفاهيم حفظ شده در اين روش، ارتباطى با دنياى کار و فعاليت ندارد و يادگيرى بيشتر بر اساس تمرين و تکرار صورت مىگيرد.
تمرينهاى حافظهاى موجود در بسيارى از کلاسهاى ما از اين نوع است. اين روش معمولاً انسان خلاق، مبتکر، کارآمد و نقاد تربيت نمىکند و رغبت يادگيرى را از بين مىبرد و روحيهاى نامطلوب ايجاد مىکند.
محاسن روش حفظ و تکرار
۱. روش حفظ و تکرار براى به خاطر سپردن اصول، قواعد، و قوانين در علوم مختلف روش مناسبى است.
۲. براى تعليم و تربيت جمعي، بهمنظور حفظ و نگهدارى معتقدات، تاريخ، فرهنگ و ادبيات يک ملت مفيد است.
۳. براى تقويت و پرورش صفاتى از قبيل اطاعت، احترام به گذشته و احترام به مسنترها روش خوبى است.
۴. کمتر به معلمان باتجربه نياز دارد.
۵. ارزانترين روش آموزشى است؛ زيرا در اين روش چندان نيازى به امکانات و تجهيزات آموزشى نيست.
محدوديتهاى روش حفظ و تکرار
۱. در اين روش، ارتباط و همکارى متقابل بين معلم و شاگرد وجود ندارد.
۲. بهعلت وجود انضباط خشک، اين روش باعث ايجاد و توسعه روابط نامناسب بين معلم و شاگرد مىشود.
۳. وسيلهٔ مناسبى براى برانگيختن حس کنجکاوى شاگردان نيست و بههمين دليل، شاگردان اغلب از محيط مدرسه بيزارند.
۴. اين روش افراد متفکر، تحليلگر و نقاد پرورش نمىدهد.
۵. فعاليت در اين روش يکنواخت است و به تفاوتهاى فردى توجه نمىشود.
۶. در فعاليتهاى آموزشي، علاقه، رغبت و استعداد شاگردان در نظر گرفته نمىشود.
۷. معلومات کسب شده رابطهاى با زندگى واقعى ندارد.
۸. اين روش افراد فعال و شايسته براى زندگى اقتصادى و اجتماعى تربيت نمىکند.
